Musisz zainstalować flash player pobierz instalator
Gimanzjum nr 2 im. ks. Jana Twardowskiego w Słupsku Pomysły na dynie Świąteczne książki Tradycyjne dania
Wstępniak
Witamy w grudniu! Już 3 miesiące szkoły za nami. Na pewno nie każdemu w tym czasie łatwo szła nauka, ale na szczęście Święta Bożego Narodzenia są przed nami! Z pewnością każdy z nas czeka na ten krótki reset od codziennych obowiązków. A za nami Halloween, nieobchodzony w Polsce zwyczaj. Sprawdziliśmy, co kosciół katolicki sądzi o dniu duchów. Zrobiliście swoje własne Halloweenowe dynie? Jeśli nie, to macie ostatnią szansę, a my wraz z redakcją Wam w tym pomożemy! Podamy również przepisy na dania z dynią, która ,jak wiemy, jest bardzo zdrowa i dlaczego warto ją jeść. Dowiecie się o zwyczajach i symbolice Bożego Narodzenia w różnych regionach świata i Polski. Lubicie potrawy wigilijne? O nich też napiszemy! Wyjaśnimy szczegółowo, na czym polega zwyczaj dzielenia się opłatkiem. Na chłodne, zimowe wieczory polecimy Wam najlepsze książki, dzięki którym unikniecie odmrożeń, bo fabuła rozgrzeje w Was emocje! Redakcja gazetki Pauza Tradycje świąteczne w różnych regionach Polski
KASZUBY Kaszuby to region, który bogaty jest we wszelkiego rodzaju ryby. Na stole wigilijnym pojawiają się śledzie przyrządzane na różne sposoby, na przykład popularne – śledzie po kaszubsku. Są także sieje, węgorze, łososie – wędzone, pieczone, duszone. Jednym z kaszubskich świątecznych specjałów są pierogi rybne. Najbardziej popularną potrawą wigilijną pochodzącą z Kaszub jest zupa o nazwie „brzad”. To nic innego jak zupa, która przyrządzana jest z różnych suszonych owoców – śliwek, gruszek, jabłek, moreli i brzoskwiń, do której dodaje się starte ziemniaki, a całość zagęszcza się mąką i zabiela śmietaną. Zupa ta podawana jest na słodko. Inną ciekawą zupą kaszubską jest słodka zupa brukwiowa. Gotowana z włoszczyzny, żółtej brukwi, ziemniaków z dodatkiem przypraw takich jak: majeranek, ziele angielskie i cukier, dzięki którym nabiera właściwego smaku. Na Kaszubach nie zabraknie oczywiście zupy rybnej. Na deser podają miodny kuch – tradycyjny wypiek kuchni kaszubskiej z
dodatkiem miodu, tartej marchwi i orzechów, często wzbogacany jest bakaliami, a na wierzchu smarowany warstwą czekoladową lub marmoladą. Na kaszubskich stołach podczas świąt znajdziesz także inne słodkości takie jak: pierniki, serniki, drożdżówki, różnego rodzaju ciasteczka świąteczne. ŚLĄSK Tradycyjna śląska Wigilia różni się nieco od tej, o jakiej mówi się w telewizji. Nie musi być dwunastu dań, zupa nie ma większego znaczenia, liczy się ryba i makówki, a także moczka. Prapradziadowie na Śląsku jedli siemieniotkę, inaczej zwaną konopiotką. podstawą jest wywar z tłuczonych konopi. Konopie tłucze się tłuczkiem, zalewa wodą i gotuje. Wtedy dodaje się cebulę, listek bobkowy, zagotowuje się i zagęszcza mlekiem z mąką. Podaje się z kaszą. Kapusta z grochem kiszona na Śląsku. W biedzie na stole wigilijnym mogło zbraknąć ryby, ale kapusta z grochem na stole wigilijnym musiała się znaleźć. Kartofle wigilijne są na Śląsku ponad 200 lat, więc też już są tradycją. Każdy gotuje je jak chce. Karp usmażony na patelni. To on jest atrakcją, na którą się czeka. Dawniej Ślązący szykowali na święta wielkie góry makówek. W baliach i wannach, byle więcej. Bez makówek nie można było sobie wyobrazić świąt. Moczka czyli słodka bryja. Na Śląsku znane są dwie odmiany moczek, jedna słodka, druga na warzywach, głównie na pasternaku. PODHALE Podhalańskim przysmakiem wigilijnym są na pewno bukty, czyli ziemniaczane kopytka. Popularne są także moskole – typowa potrawa regionalnej kuchni podhalańskiej. Są to ziemniaczane placki pieczone na blasze, podawane z dodatkiem pokruszonej bryndzy i stopionego masła. W wielu podhalańskich domach serwowana jest kapusta i kłóty, czyli kapusta z ziemniakami. Na wigilijnych stołach często gości podhalańska kołatanka, czyli danie z ugotowanej kaszy jęczmiennej, wymieszanej z pokrojoną brukwią i polanej miodem. Słodycz potrawom zapewniają miód i suszone śliwki. Śliwki dodawane są również do postnej kwaśnicy. Ciekawym zwyczajem podhalańskim jest spożywanie opłatka z miodem. Potrawy świąteczne na świecie
Niemcy przygotowania do świąt zaczynają cztery tygodnie wcześniej – w pierwszą niedzielę adwentu. Najsłynniejszym ciastem jest strucla bożonarodzeniowa „der Weihnachtsstollen” z rodzynkami i bakaliami, a także inne ciasteczka o różnych kształtach.
Na wieczerzę podaje się najczęściej dania z ryb. Na niemieckich stołach wigilijnych króluje sałatka kartoflana z kiełbasą. Je się także mięso - pieczoną gęś. Charakterystycznym przysmakiem, który pojawia się na niemieckich stołach podczas świąt Bożego Narodzenia jest bakaliowe ciasto stollen. W wigilijny wieczór niemieckie dzieci otrzymują "kolorowy talerz" ze słodyczami i owocami". Kształtem przypomina nowo narodzone dzieciątko zawinięte w becik. W Hiszpanii okres świąt zaczyna się 22 grudnia wielką bożonarodzeniową loterią. Na stole pojawiają się mięsa i wędliny. Hiszpanie wyspecjalizowali się w produkcji mięs serwowanych na zimno. Chorizo, alchichón, jamón,
pasztety i obowiazkowo kawałki sera, to przystawki, które są podawane przed obfitymi daniami gównymi. Zazwyczaj pierwsza serwowana jest zupa. Krewetki są najbardziej popularne o tej porze roku i duży talerz wypełniony skorupiakami na pewno wyląduje na środku stołu dla wszystkich . W hiszpańskich domach najważniejszym świętem jest uroczystość Trzech Króli, które przypada 6 stycznia. Wtedy na stołach zjawia się słodka potrawa zrobiona z miodu i migdałów. Na Litwie wigilia Bożego Narodzenia, podobnie jak w Polsce, jest posiłkiem bardzo rodzinnym, powszechnie uważanym za najważniejszy dzień w roku. Zjada się też 12 potraw, symbolizują one 12 miesięcy w roku. Potrawy nie mogą zawierać tłuszczu, mleka, masła i mięsa. Popularne są śledzie, grzyby, fasolka. Zdecydowanie najpopularniejsze potrawy to: Kūtia – przygotowywana z różnego rodzaju kaszy wymieszanej z posłodzoną miodem wodą. Kūtia przeznaczona była głównie dla zmarłych i bóstw urodzaju – to im ofiarowywano zawsze pierwszy kęs i łyk. Kisiel owsiany – przeznaczony dla bóstw i duchów. Podczas przygotowywania kisielu odprawiane były czary. Ukraina jest jednym z niewielu państw na świecie, gdzie obchodzone są dwie Wigilie. Wigilię na Ukrainie świętuje się podobnie jak u nas. Jest tradycja dzielenia się Prosforą (czyli święconą bułeczką z przaśnego chleba), która pełni rolę naszego opłatka. Tradycja 12 dań na Wigilię jest również praktykowana w większości domów. Wedle starych podań powinno się również położyć po główce czosnku na każdym rogu stołu, aby odpędzić złe duchy, a do wieczerzy nie może zabraknąć chleba – symbolu pożywienia, czosnku – symbolu zdrowia, soli – znaku obfitości, oraz miodu – wróżącego powodzenie. W kącie izby ustawia się snop zboża, na stół nakryty białym obrusem gospodyni przynosi chleb upieczony w starym piecu, kutię własnej roboty, mączkę (gęsty sos grzybowy), rybę i gołąbki nadziewane kaszą gryczaną i kartoflami. Na deser podaje się ciasto i smażone na oleju postne pączki. Zanim wszyscy zasiądą do stołu, trzeba podzielić się cerkiewną bułeczką – prosforą. Znaczenie Bożego Narodzenia
Czy zastanawialiście się kiedykolwiek nad znaczeniem Bożego Narodzenia i jego wigilii? Bo jeśli nie, to zachęcam do przeczytania tego artykułu!
Święta Bożego Narodzenia, Narodzenie Pańskie to w tradycji chrześcijańskiej upamiętnienie narodzin Jezusa Chrystusa. Jest to stała uroczystość liturgiczna przypadająca na 25 grudnia. Boże Narodzenie poprzedzone jest okresem trzytygodniowego oczekiwania (dokładnie czterech niedziel), zwanego adwentem. W Kościele rzymskokatolickim jest to święto nakazane. W niektórych Kościołach chrześcijańskich święta Bożego Narodzenia zaczynają się od dnia poprzedzającego rocznicę narodzin Jezusa – Wigilii (wieczór 24 grudnia), zwanej w Polsce regionalnie Gwiazdką. W dniu tym tradycją w Polsce jest post jakościowy (bezmięsny, w pewnych regionach kraju jest to post ścisły). Punktem kulminacyjnym dnia jest uroczysta kolacja, do której tradycja nakazywała zasiadać po pojawieniu się na niebie pierwszej gwiazdki, na pamiątkę gwiazdy prowadzącej Trzech Króli do stajenki. Nieodłącznym elementem świąt Bożego Narodzenia jest choinka. Zdobimy ją najpiękniejszymi ozdobami. Te elementy także mają swoją symbolikę: światełka to znak przyjścia Chrystusa na świat, ozdoby są symbolem łaski Bożej, łańcuch to symbol wężakusiciela, a jabłka - grzechu. Dzielenie się opłatkiem to zwyczaj, który pochodzi z początków XIX wieku. Dawniej oprócz
tradycyjnych opłatków były również kolorowe opłatki. Tymi ostatnimi dzielono się ze zwierzętami. Kultywowanie tego zwyczaju miało je chronić od zapadania na rozmaite choroby. Dzielenie się opłatkiem, o jakim możemy mówić obecnie, jest symbolem wyrażenia wdzięczności i znakiem przebaczenia dawnych win. Okres Bożego Narodzenia trwa od Wigilii - 24 grudnia do Święta Chrztu Pańskiego - niedzieli po 6 stycznia czyli do Uroczystości Objawienia Pańskiego, powszechnie nazywanej Uroczystością Trzech Króli. Chrześcijanie, nie znając faktycznej daty narodzin Jezusa, wybrali symbolicznie dzień zimowego przesilenia, po którym noc - ciemność ustępuje dniu - światłu, nawiązując w ten sposób do obrazu Jezusa jako "Światłości Świata". Tradycje świąteczne na świecie
Tradycja obchodzenia Świąt Bożego Narodzenia nie występuje tylko w Polsce, ale i na całym świecie. W każdym kraju obchodzi się je jednak trochę inaczej.
W Ameryce nie znają pasterki (chyba że tę tradycję wprowadzi jakiś polski misjonarz). Nie ma np. wieczerzy wigilijnej. Jest tylko śniadanie dnia następnego, a jak wiadomo, to nie to samo, bo wieczorem jest odpowiedni nastrój, a rano już nie. Co może szokować niektórych, Amerykanie nie znają opłatka. Z tradycji wspólnych zarówno Europie, jak i Ameryce mamy choinkę. Jednak gdy popatrzymy na drzewko amerykańskie, to już na pierwszy rzut oka widać, że jest ono całkiem inne niż nasze. Przede wszystkim ze względu na kolory. W Ameryce najczęściej są to złoto i purpura lub srebro i granat. Święta w Australii zaczynają się w środku lata, także nie
ma nawet mowy o śniegu. Zgodnie z tradycją, choinkę ubierają oni równo 1 grudnia. Większość Australijczyków przyozdabia nie tylko choinkę, ale także swoje domy i podwórka. Nazywa się to Christmas Lights Display. Przeważnie króluje tu tradycja angielska, z której wziął się zwyczaj przychodzenia św. Mikołaja tylko w Boże Narodzenie, przez co australijskie dzieci nie znają Mikołajek. Świętowanie Bożego Narodzenia w Norwegii ma bogatą tradycję i poświęcone jest rodzinie, przyjaciołom, spotkaniom, przyjęciom i dobremu jedzeniu. Dla większości Norwegów najważniejszym dniem ze wszystkich świątecznych dni jest Wigilia 24 grudnia. Okres adwentu w grudniu daje przedsmak Świąt Bożego Narodzenia. Co cztery kolejne niedziele rodziny i przyjaciele zbierają się razem i zapalają kolejną świecę – aż do Wigilii. W ten sposób obchodzi się oczekiwanie na narodziny Jezusa.
We Włoszech w Wigilię nie znajdziemy na stole tradycyjnych potraw i specyfików, jednak kolacja jest bardziej wykwintna niż w zwykły dzień, spożywana w dodatku przy choince. Najważniejszym dniem Świąt we Włoszech jest Boże Narodzenie i właśnie z tym dniem związana jest najbardziej kultywowana tradycja, jaką jest budowanie szopek przez włoskie rodziny. Jednak Boże Narodzenie we Włoszech jest przede wszystkim dniem rodzinnych spotkań przy świątecznym stole, przy którym są także rozpakowywane prezenty. Serwowane dania zależą przede wszystkim od regionu Włoch. W Wielkiej Brytanii święta Bożego Narodzenia rozpoczynają się 24 grudnia. Jednak w przeciwieństwie do Polski, dzień ten nie ma tak rodzinnego i symbolicznego znaczenia. W wigilijny wieczór dzieci zawieszają na kominku lub łóżkach specjalne, bożonarodzeniowe skarpety z nadzieją, że następnego dnia znajdą w nich prezenty od Świętego Mikołaja. W zamian za prezenty dzieci zostawiają dla Mikołaja bakaliowe babeczki i wiśniówkę, a towarzyszącemu mu reniferowi - marchewki. Natomiast dorośli często spędzają Wigilię w gronie przyjaciół na zabawie w pubach. Typowym posiłkiem świątecznym w Wielkiej Brytanii jest pieczony, nadziewany indyk podawany z ziemniakami i warzywami w Dzień Bożego Narodzenia (25.12). Na deser, w większości tradycyjnych domów, serwuje się Christmas Pudding czyli słodki pudding polewany brandy. W Anglii dzieci prezenty dostają dopiero 25 grudnia. Natomiast 26 grudnia jest tak zwany „Boxing Day” Nazwa ta wzięła się od pudełek z upominkami, którymi tradycyjnie obdarowywano handlarzy, służących oraz przyjaciół. To szczególny dzień dla osób, z którymi Brytyjczycy spotykają się prawie codziennie - dostawcy, listonosze czy śmieciarze otrzymują swój świąteczny upominek w formie napiwków. W Zjednoczonym Królestwie każdy przywiązuje ogromną wagę nie tylko do udekorowania salonu, ale także budynku z zewnątrz. Głównym elementem świątecznych dekoracji jest choinka obwieszona bombkami, lampkami oraz innymi świecidełkami. Haloween według kościoła
Kościół uważa, ze nie jest prawdą to, że to tylko zabawa traktowana z przymrużeniem oka, której towarzyszy makabryczna sceneria wszechobecnych kościotrupów, podświetlanych dyń czy czaszek. Prawda jest zgoła inna, odważnie i głośno o niej mówi od wielu lat znany włoski ksiądz Oreste Benzi, założyciel Wspólnoty im. Jana XXIII, którego zdaniem Halloween zostało wprowadzone przez ezoterycznosatanistyczną kulturę. Kultura ta w jego opinii nakłania społeczeństwo do uprawiania nie tylko czarów, ale także spirytualizmu oraz satanizmu. Taką samą opinię wyraża wielu kapłanów katolickich na całym świecie, apelują oni do wiernych, by nie poddali się próbie deprecjonowania dnia Wszystkich Świętych i Dnia Zadusznego. Książki na zimę
W śnieżną noc Lauren Myracle, Maureen Johnson, John Green Książka zwiera trzy dowcipne, powiązane ze sobą, romantyczne historie, które dzieją się w Wigilijną noc. Całe miasteczko Gracetown zasypane jest przez śnieg, a bohaterzy tej powieści nie spodziewają się, że przedzieranie się przez zaspy samochodem rodziców, nieplanowana kąpiel w przeręblu albo nieprzyzwoicie wczesna zmiana w Starbuksie mogą prowadzić do spotkania z miłością. Jednak w śnieżną noc, kiedy działa magia świąt, zdarzyć się może wszystko. Jest to książka idealna na ponure, zimowe wieczory, a trzy opowiadania („Podróż wigilijna”, „Bożonarodzeniowy cud pomponowy” i „Święta patronka świnek”) na pewno umilą ten wieczór. Podaruj mi miłość. 12 świątecznych opowiadań Kelly Link, Holly Black, Gayle Forman, David Levithan, Ally Carter, Kiersten White, Myra McEntire, Stephanie Perkins, Laini Taylor, Jenny Han, Rainbow Rowell, Matt de la Peña Powieść ma 12 różnorodnych opowiadań, więc każdy znajdzie coś dla siebie. Poznajemy piosenkarkę, która udaje kogoś innego, żeby uciec od sławy, młodocianego przestępce zmuszonego do
wzięcia udziału w jasełkach, dziewczynę adoptowaną przez Świętego Mikołaja zastanawiającą się, czy dla miłości warto uciec z krainy elfów, a także wiele innych postaci. Jest to książka dla każdego, dlatego nieważne skąd pochodzisz, czy jesteś elfem, czy zagubionym w świecie dorosłych nastolatkiem - uwierz w magię świąt! A jeśli nie uwierzysz, czy to oznacza, ze ona nie istnieje? Przecież wszyscy pragniemy tego samego: by ktoś podarował nam miłość. KREM Z DYNI Z WARZYWAMI KORZENIOWYMI
Krem z dyni to danie popularne zwłaszcza jesienią. Można je robić na wiele sposobów. Tym razem proponujemy krem dyniowy z warzywami korzeniowymi: marchwią, pietruszką i selerem.
Składniki 1 kg dyni duża cebula mały kawałek świeżego korzenia imbiru 2 łyżki masła 1 marchewka biała część pora pół selera korzeń pietruszki liść laurowy świeżo zmielony pieprz czarny sól Przygotowanie krok po kroku: Na początek przygotowujemy wywar warzywny: por, seler, pietruszkę, marchewkę gotujemy z liściem laurowym, solą i pieprzem na małym ogniu około 45 minut (licząc od momentu, gdy woda zacznie wrzeć). Dojrzałą dynię oczyszczamy, wycinając pestki i włóknistą masę. Miąższ kroimy w kostkę - mniejsze kawałki szybciej się ugotują. Imbir obieramy i ścieramy na najdrobniejszych oczkach tarki. Nie używajmy imbiru z torebki – smakuje zupełnie inaczej niż świeży. Cebulę siekamy drobno i podsmażamy na maśle; po chwili dodajemy imbir. Składniki te przerzucamy do garnka, najlepiej solidnego, o grubych ściankach i dnie. Dorzucamy dynię, a po chwili zalewamy całość wywarem z jarzyn. Gotujemy przez kwadrans, rozdrabniamy blenderem.
Gorącą zupę rozlewamy do talerzy. Warto ją serwować z pestkami dyni i kilkoma kroplami octu balsamicznego. PIKANTNE PLACKI Z DYNI Dynia w wersji na ostro urzeka smakiem – robimy jej bardzo dużą przysługę, doprawiając pikantnymi, wyrazistymi dodatkami. Warto spróbować placków w tej oryginalnej wersji – możemy podawać je z jogurtem naturalnym, ale stanowią również doskonały dodatek do mięs czy sałatek. Składniki 1 dynia 1 szklanka mąki 2 jajka 1 duża cebula 3 ząbki czosnku szczypta chili szczypta papryki gałka muszkatołowa sól i pieprz Przygotowanie krok po kroku: Dynię ścieramy na tarce o drobnych oczkach wraz z cebulą i czosnkiem. Wszystko wrzucamy do dużej miski, dodając również jajka i mąkę oraz przyprawy. Z masy formujemy placki dowolnej wielkości i smażymy na oliwie po kilka minut z każdej strony. SOK Z DYNI I MARCHEWKI Sok z dyni i marchewki jest skarbnicą nie tylko witamin i składników mineralnych, lecz także antyoksydantów, które mają wiele prozdrowotnych właściwości, m.in. przeciwnowotworowych. Zaproponowany przez nas przepis na sok z dyni i marchewki jest prosty i można go wykonać bez użycia sokowirówki. Składniki 250 g dyni 2 średnie marchewki 250 ml wody mineralnej Przygotowanie krok po kroku: Dynię obierz ze skórki i usuń z niej pestki. Następnie obierz ze skórki umytą marchewkę. Miąższ dyni i obraną marchewkę zetrzyj na tarce o grubych oczkach. Całość przełóż do garnka, zalej 250 ml wody i postaw na wolnym gazie. Warzywa gotuj do momentu, aż staną się miękkie. Po ugotowaniu pozostaw do wystygnięcia. Następnie zmiksuj je na gładką masę blenderem. Powstałą masę przecedź przez sitko. Powstały w ten sposób sok z dyni i marchewki jest gotowy do spożycia. RACUCHY Z DYNI NA SŁONO Zamiast placków ziemniaczanych jesienią warto przygotować pomarańczowe, pachnące racuchy z dyni! Proponujemy racuchy na słono - z mąką razową, imbirem, gałką muszkatołową i czosnkiem, podawane z kwaśną śmietaną. To pyszne i zdrowe danie, które poprawi Ci nastrój i wzmocni organizm w sezonie jesiennych przeziębień. Składniki 0,5 kg miąższu dyni 2 jajka 2 łyżki masła 1 szklanka mąki razowej 2 łyżeczki świeżo startego imbiru
szczypta gałki muszkatołowej sól i pieprz 2 ząbki czosnku olej do smażenia 1 małe opakowanie kwaśnej śmietany Przygotowanie krok po kroku: Miąższ dyni ścieramy na tarce o dużych oczkach. Rozbijamy jajka; żółtka ucieramy z masłem, aż zbieleją. Białka ubijamy z małą szczyptą soli, aż powstanie sztywna piana. Dynię łączymy z żółtkami, mąką, imbirem, przyprawami. Na koniec dodajemy pianę z białka, delikatnie mieszamy, uważając, by masa nie opadła. Łyżką wyjmujemy porcje ciasta, smażymy na rozgrzanym oleju. Gdy pierwsza strona się zetnie, przewracamy i dosmażamy drugą. Racuchy z dyni podajemy gorące z kwaśną śmietaną albo z sosem pomidorowym bądź grzybowym. Mogą też być dodatkiem do mięsa. PIERNIKI Z DYNI Jedną z największych zalet dyni jest jej uniwersalność: odpowiednio przyprawiając żółtopomarańczowy miąższ, możemy przygotować potrawy ostre i słone albo słodkie desery. Słodkie – i zdrowe, bo dynia to świetne źródło betakarotenu, ale też wapnia, fosforu, magnezu, żelaza i wielu witamin. Podajemy przepis na pyszny piernik z dyni. Składniki 4 jajka 1 szklanka cukru 3/4 szklanki oleju albo roztopionego masła 2 szklanki mąki szklanka dyni, startej na tarce o drobnych oczkach płaska łyżeczka proszku do pieczenia płaska łyżeczka sody opakowanie przyprawy do piernika albo dwie łyżki zmieszanych w ulubionych proporcjach: imbiru, tłuczonych goździków, cynamonu, kardamonu, pieprzu bakalie: małe opakowanie żurawiny albo rodzynek; ewentualnie paczka kandyzowanych owoców Przygotowanie krok po kroku: W misce mieszamy jajka (nie trzeba oddzielać białek od żółtek) z cukrem, tłuszczem i dynią. Osobno łączymy mąkę z sodą, proszkiem do pieczenia, przyprawami i bakaliami. Mieszamy składniki mokre z suchymi, zagniatając szybko ciasto. Wystarczy, że masy się połączy - nie musi być jednolita; pozostawienie grudek poprawi konsystencję wypieku. Ciasto wykładamy na blachę natartą masłem i posypaną bułką tartą albo wyłożoną papierem do pieczenia. Blachę wkładamy do piekarnika nagrzanego do ok. 180 stopni i pieczemy przez 50-60 minut. Gotowe! PIEROGI Z DYNI Pierogi z serem, grzybami, kapustą czy kaszą gryczaną to klasyka. Jesienią warto jednak poeksperymentować, przygotowując tradycyjny polski przysmak z niezwykłym, jaskrawopomarańczowym nadzieniem dyniowym. Podajemy przepis na
pierogi z dynią. Składniki ciasto: 3 szklanki mąki pszennej, najlepiej tortowej kilka łyżek oliwy pół łyżeczki soli kilka łyżek zimnej wody szklanka wrzątku. farsz: cebula masło do podsmażenia 30 dag miąższu dyni 20 dag twarogu sól, pieprz, curry do smaku Przygotowanie krok po kroku: Mąkę zalewamy gorącą wodą, po chwili dodając odrobinę zimnej, i szybko zagniatamy, dodając sól i większość oliwy. Szybko zagniatamy elastyczne ciasto, formujemy kulę, smarujemy ją pozostałą odrobiną oliwy i nakrywamy ściereczką. Podsmażamy na maśle drobno posiekaną cebulę, dodajemy drobno starty miąższ dyni (ewentualnie podgotowane wcześniej kawałki), sól, pieprz, curry do smaku. Zdejmujemy patelnię z ognia, studzimy masę, a następnie dodajemy do niej twaróg. Ser neutralizuje smak przypraw, więc musimy dodać dość dużo ostrych składników, jeśli nie chcemy, by farsz wyszedł nieco mdły. Ciasto wałkujemy cienko, tak by było lekko przezroczyste. Możemy je podsypać mąką albo przetrzeć oliwą. Szklanką wycinamy kółka z ciasta. Jeśli chcesz zrobić wrażenie na gościach i masz ponadprzeciętną cierpliwość, użyj małej szklanki albo dużego kieliszka. Krążki wypełniamy farszem i sklejamy, starannie formując brzegi. Wrzucamy pierogi do lekko osolonego wrzątku i gotujemy, wyjmując minutę po tym, jak wypłyną na powierzchnię. Podajemy gorące, ze śmietaną albo masłem.
Gimanzjum nr 2 im. ks. Jana Twardowskiego w Słupsku Pomysły na dynie Świąteczne książki Tradycyjne dania
Wstępniak
Witamy w grudniu! Już 3 miesiące szkoły za nami. Na pewno nie każdemu w tym czasie łatwo szła nauka, ale na szczęście Święta Bożego Narodzenia są przed nami! Z pewnością każdy z nas czeka na ten krótki reset od codziennych obowiązków. A za nami Halloween, nieobchodzony w Polsce zwyczaj. Sprawdziliśmy, co kosciół katolicki sądzi o dniu duchów. Zrobiliście swoje własne Halloweenowe dynie? Jeśli nie, to macie ostatnią szansę, a my wraz z redakcją Wam w tym pomożemy! Podamy również przepisy na dania z dynią, która ,jak wiemy, jest bardzo zdrowa i dlaczego warto ją jeść. Dowiecie się o zwyczajach i symbolice Bożego Narodzenia w różnych regionach świata i Polski. Lubicie potrawy wigilijne? O nich też napiszemy! Wyjaśnimy szczegółowo, na czym polega zwyczaj dzielenia się opłatkiem. Na chłodne, zimowe wieczory polecimy Wam najlepsze książki, dzięki którym unikniecie odmrożeń, bo fabuła rozgrzeje w Was emocje! Redakcja gazetki Pauza Tradycje świąteczne w różnych regionach Polski
KASZUBY Kaszuby to region, który bogaty jest we wszelkiego rodzaju ryby. Na stole wigilijnym pojawiają się śledzie przyrządzane na różne sposoby, na przykład popularne – śledzie po kaszubsku. Są także sieje, węgorze, łososie – wędzone, pieczone, duszone. Jednym z kaszubskich świątecznych specjałów są pierogi rybne. Najbardziej popularną potrawą wigilijną pochodzącą z Kaszub jest zupa o nazwie „brzad”. To nic innego jak zupa, która przyrządzana jest z różnych suszonych owoców – śliwek, gruszek, jabłek, moreli i brzoskwiń, do której dodaje się starte ziemniaki, a całość zagęszcza się mąką i zabiela śmietaną. Zupa ta podawana jest na słodko. Inną ciekawą zupą kaszubską jest słodka zupa brukwiowa. Gotowana z włoszczyzny, żółtej brukwi, ziemniaków z dodatkiem przypraw takich jak: majeranek, ziele angielskie i cukier, dzięki którym nabiera właściwego smaku. Na Kaszubach nie zabraknie oczywiście zupy rybnej. Na deser podają miodny kuch – tradycyjny wypiek kuchni kaszubskiej z
dodatkiem miodu, tartej marchwi i orzechów, często wzbogacany jest bakaliami, a na wierzchu smarowany warstwą czekoladową lub marmoladą. Na kaszubskich stołach podczas świąt znajdziesz także inne słodkości takie jak: pierniki, serniki, drożdżówki, różnego rodzaju ciasteczka świąteczne. ŚLĄSK Tradycyjna śląska Wigilia różni się nieco od tej, o jakiej mówi się w telewizji. Nie musi być dwunastu dań, zupa nie ma większego znaczenia, liczy się ryba i makówki, a także moczka. Prapradziadowie na Śląsku jedli siemieniotkę, inaczej zwaną konopiotką. podstawą jest wywar z tłuczonych konopi. Konopie tłucze się tłuczkiem, zalewa wodą i gotuje. Wtedy dodaje się cebulę, listek bobkowy, zagotowuje się i zagęszcza mlekiem z mąką. Podaje się z kaszą. Kapusta z grochem kiszona na Śląsku. W biedzie na stole wigilijnym mogło zbraknąć ryby, ale kapusta z grochem na stole wigilijnym musiała się znaleźć. Kartofle wigilijne są na Śląsku ponad 200 lat, więc też już są tradycją. Każdy gotuje je jak chce. Karp usmażony na patelni. To on jest atrakcją, na którą się czeka. Dawniej Ślązący szykowali na święta wielkie góry makówek. W baliach i wannach, byle więcej. Bez makówek nie można było sobie wyobrazić świąt. Moczka czyli słodka bryja. Na Śląsku znane są dwie odmiany moczek, jedna słodka, druga na warzywach, głównie na pasternaku. PODHALE Podhalańskim przysmakiem wigilijnym są na pewno bukty, czyli ziemniaczane kopytka. Popularne są także moskole – typowa potrawa regionalnej kuchni podhalańskiej. Są to ziemniaczane placki pieczone na blasze, podawane z dodatkiem pokruszonej bryndzy i stopionego masła. W wielu podhalańskich domach serwowana jest kapusta i kłóty, czyli kapusta z ziemniakami. Na wigilijnych stołach często gości podhalańska kołatanka, czyli danie z ugotowanej kaszy jęczmiennej, wymieszanej z pokrojoną brukwią i polanej miodem. Słodycz potrawom zapewniają miód i suszone śliwki. Śliwki dodawane są również do postnej kwaśnicy. Ciekawym zwyczajem podhalańskim jest spożywanie opłatka z miodem. Potrawy świąteczne na świecie
Niemcy przygotowania do świąt zaczynają cztery tygodnie wcześniej – w pierwszą niedzielę adwentu. Najsłynniejszym ciastem jest strucla bożonarodzeniowa „der Weihnachtsstollen” z rodzynkami i bakaliami, a także inne ciasteczka o różnych kształtach.
Na wieczerzę podaje się najczęściej dania z ryb. Na niemieckich stołach wigilijnych króluje sałatka kartoflana z kiełbasą. Je się także mięso - pieczoną gęś. Charakterystycznym przysmakiem, który pojawia się na niemieckich stołach podczas świąt Bożego Narodzenia jest bakaliowe ciasto stollen. W wigilijny wieczór niemieckie dzieci otrzymują "kolorowy talerz" ze słodyczami i owocami". Kształtem przypomina nowo narodzone dzieciątko zawinięte w becik. W Hiszpanii okres świąt zaczyna się 22 grudnia wielką bożonarodzeniową loterią. Na stole pojawiają się mięsa i wędliny. Hiszpanie wyspecjalizowali się w produkcji mięs serwowanych na zimno. Chorizo, alchichón, jamón,
pasztety i obowiazkowo kawałki sera, to przystawki, które są podawane przed obfitymi daniami gównymi. Zazwyczaj pierwsza serwowana jest zupa. Krewetki są najbardziej popularne o tej porze roku i duży talerz wypełniony skorupiakami na pewno wyląduje na środku stołu dla wszystkich . W hiszpańskich domach najważniejszym świętem jest uroczystość Trzech Króli, które przypada 6 stycznia. Wtedy na stołach zjawia się słodka potrawa zrobiona z miodu i migdałów. Na Litwie wigilia Bożego Narodzenia, podobnie jak w Polsce, jest posiłkiem bardzo rodzinnym, powszechnie uważanym za najważniejszy dzień w roku. Zjada się też 12 potraw, symbolizują one 12 miesięcy w roku. Potrawy nie mogą zawierać tłuszczu, mleka, masła i mięsa. Popularne są śledzie, grzyby, fasolka. Zdecydowanie najpopularniejsze potrawy to: Kūtia – przygotowywana z różnego rodzaju kaszy wymieszanej z posłodzoną miodem wodą. Kūtia przeznaczona była głównie dla zmarłych i bóstw urodzaju – to im ofiarowywano zawsze pierwszy kęs i łyk. Kisiel owsiany – przeznaczony dla bóstw i duchów. Podczas przygotowywania kisielu odprawiane były czary. Ukraina jest jednym z niewielu państw na świecie, gdzie obchodzone są dwie Wigilie. Wigilię na Ukrainie świętuje się podobnie jak u nas. Jest tradycja dzielenia się Prosforą (czyli święconą bułeczką z przaśnego chleba), która pełni rolę naszego opłatka. Tradycja 12 dań na Wigilię jest również praktykowana w większości domów. Wedle starych podań powinno się również położyć po główce czosnku na każdym rogu stołu, aby odpędzić złe duchy, a do wieczerzy nie może zabraknąć chleba – symbolu pożywienia, czosnku – symbolu zdrowia, soli – znaku obfitości, oraz miodu – wróżącego powodzenie. W kącie izby ustawia się snop zboża, na stół nakryty białym obrusem gospodyni przynosi chleb upieczony w starym piecu, kutię własnej roboty, mączkę (gęsty sos grzybowy), rybę i gołąbki nadziewane kaszą gryczaną i kartoflami. Na deser podaje się ciasto i smażone na oleju postne pączki. Zanim wszyscy zasiądą do stołu, trzeba podzielić się cerkiewną bułeczką – prosforą. Znaczenie Bożego Narodzenia
Czy zastanawialiście się kiedykolwiek nad znaczeniem Bożego Narodzenia i jego wigilii? Bo jeśli nie, to zachęcam do przeczytania tego artykułu!
Święta Bożego Narodzenia, Narodzenie Pańskie to w tradycji chrześcijańskiej upamiętnienie narodzin Jezusa Chrystusa. Jest to stała uroczystość liturgiczna przypadająca na 25 grudnia. Boże Narodzenie poprzedzone jest okresem trzytygodniowego oczekiwania (dokładnie czterech niedziel), zwanego adwentem. W Kościele rzymskokatolickim jest to święto nakazane. W niektórych Kościołach chrześcijańskich święta Bożego Narodzenia zaczynają się od dnia poprzedzającego rocznicę narodzin Jezusa – Wigilii (wieczór 24 grudnia), zwanej w Polsce regionalnie Gwiazdką. W dniu tym tradycją w Polsce jest post jakościowy (bezmięsny, w pewnych regionach kraju jest to post ścisły). Punktem kulminacyjnym dnia jest uroczysta kolacja, do której tradycja nakazywała zasiadać po pojawieniu się na niebie pierwszej gwiazdki, na pamiątkę gwiazdy prowadzącej Trzech Króli do stajenki. Nieodłącznym elementem świąt Bożego Narodzenia jest choinka. Zdobimy ją najpiękniejszymi ozdobami. Te elementy także mają swoją symbolikę: światełka to znak przyjścia Chrystusa na świat, ozdoby są symbolem łaski Bożej, łańcuch to symbol wężakusiciela, a jabłka - grzechu. Dzielenie się opłatkiem to zwyczaj, który pochodzi z początków XIX wieku. Dawniej oprócz
tradycyjnych opłatków były również kolorowe opłatki. Tymi ostatnimi dzielono się ze zwierzętami. Kultywowanie tego zwyczaju miało je chronić od zapadania na rozmaite choroby. Dzielenie się opłatkiem, o jakim możemy mówić obecnie, jest symbolem wyrażenia wdzięczności i znakiem przebaczenia dawnych win. Okres Bożego Narodzenia trwa od Wigilii - 24 grudnia do Święta Chrztu Pańskiego - niedzieli po 6 stycznia czyli do Uroczystości Objawienia Pańskiego, powszechnie nazywanej Uroczystością Trzech Króli. Chrześcijanie, nie znając faktycznej daty narodzin Jezusa, wybrali symbolicznie dzień zimowego przesilenia, po którym noc - ciemność ustępuje dniu - światłu, nawiązując w ten sposób do obrazu Jezusa jako "Światłości Świata". Tradycje świąteczne na świecie
Tradycja obchodzenia Świąt Bożego Narodzenia nie występuje tylko w Polsce, ale i na całym świecie. W każdym kraju obchodzi się je jednak trochę inaczej.
W Ameryce nie znają pasterki (chyba że tę tradycję wprowadzi jakiś polski misjonarz). Nie ma np. wieczerzy wigilijnej. Jest tylko śniadanie dnia następnego, a jak wiadomo, to nie to samo, bo wieczorem jest odpowiedni nastrój, a rano już nie. Co może szokować niektórych, Amerykanie nie znają opłatka. Z tradycji wspólnych zarówno Europie, jak i Ameryce mamy choinkę. Jednak gdy popatrzymy na drzewko amerykańskie, to już na pierwszy rzut oka widać, że jest ono całkiem inne niż nasze. Przede wszystkim ze względu na kolory. W Ameryce najczęściej są to złoto i purpura lub srebro i granat. Święta w Australii zaczynają się w środku lata, także nie
ma nawet mowy o śniegu. Zgodnie z tradycją, choinkę ubierają oni równo 1 grudnia. Większość Australijczyków przyozdabia nie tylko choinkę, ale także swoje domy i podwórka. Nazywa się to Christmas Lights Display. Przeważnie króluje tu tradycja angielska, z której wziął się zwyczaj przychodzenia św. Mikołaja tylko w Boże Narodzenie, przez co australijskie dzieci nie znają Mikołajek. Świętowanie Bożego Narodzenia w Norwegii ma bogatą tradycję i poświęcone jest rodzinie, przyjaciołom, spotkaniom, przyjęciom i dobremu jedzeniu. Dla większości Norwegów najważniejszym dniem ze wszystkich świątecznych dni jest Wigilia 24 grudnia. Okres adwentu w grudniu daje przedsmak Świąt Bożego Narodzenia. Co cztery kolejne niedziele rodziny i przyjaciele zbierają się razem i zapalają kolejną świecę – aż do Wigilii. W ten sposób obchodzi się oczekiwanie na narodziny Jezusa.
We Włoszech w Wigilię nie znajdziemy na stole tradycyjnych potraw i specyfików, jednak kolacja jest bardziej wykwintna niż w zwykły dzień, spożywana w dodatku przy choince. Najważniejszym dniem Świąt we Włoszech jest Boże Narodzenie i właśnie z tym dniem związana jest najbardziej kultywowana tradycja, jaką jest budowanie szopek przez włoskie rodziny. Jednak Boże Narodzenie we Włoszech jest przede wszystkim dniem rodzinnych spotkań przy świątecznym stole, przy którym są także rozpakowywane prezenty. Serwowane dania zależą przede wszystkim od regionu Włoch. W Wielkiej Brytanii święta Bożego Narodzenia rozpoczynają się 24 grudnia. Jednak w przeciwieństwie do Polski, dzień ten nie ma tak rodzinnego i symbolicznego znaczenia. W wigilijny wieczór dzieci zawieszają na kominku lub łóżkach specjalne, bożonarodzeniowe skarpety z nadzieją, że następnego dnia znajdą w nich prezenty od Świętego Mikołaja. W zamian za prezenty dzieci zostawiają dla Mikołaja bakaliowe babeczki i wiśniówkę, a towarzyszącemu mu reniferowi - marchewki. Natomiast dorośli często spędzają Wigilię w gronie przyjaciół na zabawie w pubach. Typowym posiłkiem świątecznym w Wielkiej Brytanii jest pieczony, nadziewany indyk podawany z ziemniakami i warzywami w Dzień Bożego Narodzenia (25.12). Na deser, w większości tradycyjnych domów, serwuje się Christmas Pudding czyli słodki pudding polewany brandy. W Anglii dzieci prezenty dostają dopiero 25 grudnia. Natomiast 26 grudnia jest tak zwany „Boxing Day” Nazwa ta wzięła się od pudełek z upominkami, którymi tradycyjnie obdarowywano handlarzy, służących oraz przyjaciół. To szczególny dzień dla osób, z którymi Brytyjczycy spotykają się prawie codziennie - dostawcy, listonosze czy śmieciarze otrzymują swój świąteczny upominek w formie napiwków. W Zjednoczonym Królestwie każdy przywiązuje ogromną wagę nie tylko do udekorowania salonu, ale także budynku z zewnątrz. Głównym elementem świątecznych dekoracji jest choinka obwieszona bombkami, lampkami oraz innymi świecidełkami. Haloween według kościoła
Kościół uważa, ze nie jest prawdą to, że to tylko zabawa traktowana z przymrużeniem oka, której towarzyszy makabryczna sceneria wszechobecnych kościotrupów, podświetlanych dyń czy czaszek. Prawda jest zgoła inna, odważnie i głośno o niej mówi od wielu lat znany włoski ksiądz Oreste Benzi, założyciel Wspólnoty im. Jana XXIII, którego zdaniem Halloween zostało wprowadzone przez ezoterycznosatanistyczną kulturę. Kultura ta w jego opinii nakłania społeczeństwo do uprawiania nie tylko czarów, ale także spirytualizmu oraz satanizmu. Taką samą opinię wyraża wielu kapłanów katolickich na całym świecie, apelują oni do wiernych, by nie poddali się próbie deprecjonowania dnia Wszystkich Świętych i Dnia Zadusznego. Książki na zimę
W śnieżną noc Lauren Myracle, Maureen Johnson, John Green Książka zwiera trzy dowcipne, powiązane ze sobą, romantyczne historie, które dzieją się w Wigilijną noc. Całe miasteczko Gracetown zasypane jest przez śnieg, a bohaterzy tej powieści nie spodziewają się, że przedzieranie się przez zaspy samochodem rodziców, nieplanowana kąpiel w przeręblu albo nieprzyzwoicie wczesna zmiana w Starbuksie mogą prowadzić do spotkania z miłością. Jednak w śnieżną noc, kiedy działa magia świąt, zdarzyć się może wszystko. Jest to książka idealna na ponure, zimowe wieczory, a trzy opowiadania („Podróż wigilijna”, „Bożonarodzeniowy cud pomponowy” i „Święta patronka świnek”) na pewno umilą ten wieczór. Podaruj mi miłość. 12 świątecznych opowiadań Kelly Link, Holly Black, Gayle Forman, David Levithan, Ally Carter, Kiersten White, Myra McEntire, Stephanie Perkins, Laini Taylor, Jenny Han, Rainbow Rowell, Matt de la Peña Powieść ma 12 różnorodnych opowiadań, więc każdy znajdzie coś dla siebie. Poznajemy piosenkarkę, która udaje kogoś innego, żeby uciec od sławy, młodocianego przestępce zmuszonego do
wzięcia udziału w jasełkach, dziewczynę adoptowaną przez Świętego Mikołaja zastanawiającą się, czy dla miłości warto uciec z krainy elfów, a także wiele innych postaci. Jest to książka dla każdego, dlatego nieważne skąd pochodzisz, czy jesteś elfem, czy zagubionym w świecie dorosłych nastolatkiem - uwierz w magię świąt! A jeśli nie uwierzysz, czy to oznacza, ze ona nie istnieje? Przecież wszyscy pragniemy tego samego: by ktoś podarował nam miłość. KREM Z DYNI Z WARZYWAMI KORZENIOWYMI
Krem z dyni to danie popularne zwłaszcza jesienią. Można je robić na wiele sposobów. Tym razem proponujemy krem dyniowy z warzywami korzeniowymi: marchwią, pietruszką i selerem.
Składniki 1 kg dyni duża cebula mały kawałek świeżego korzenia imbiru 2 łyżki masła 1 marchewka biała część pora pół selera korzeń pietruszki liść laurowy świeżo zmielony pieprz czarny sól Przygotowanie krok po kroku: Na początek przygotowujemy wywar warzywny: por, seler, pietruszkę, marchewkę gotujemy z liściem laurowym, solą i pieprzem na małym ogniu około 45 minut (licząc od momentu, gdy woda zacznie wrzeć). Dojrzałą dynię oczyszczamy, wycinając pestki i włóknistą masę. Miąższ kroimy w kostkę - mniejsze kawałki szybciej się ugotują. Imbir obieramy i ścieramy na najdrobniejszych oczkach tarki. Nie używajmy imbiru z torebki – smakuje zupełnie inaczej niż świeży. Cebulę siekamy drobno i podsmażamy na maśle; po chwili dodajemy imbir. Składniki te przerzucamy do garnka, najlepiej solidnego, o grubych ściankach i dnie. Dorzucamy dynię, a po chwili zalewamy całość wywarem z jarzyn. Gotujemy przez kwadrans, rozdrabniamy blenderem.
Gorącą zupę rozlewamy do talerzy. Warto ją serwować z pestkami dyni i kilkoma kroplami octu balsamicznego. PIKANTNE PLACKI Z DYNI Dynia w wersji na ostro urzeka smakiem – robimy jej bardzo dużą przysługę, doprawiając pikantnymi, wyrazistymi dodatkami. Warto spróbować placków w tej oryginalnej wersji – możemy podawać je z jogurtem naturalnym, ale stanowią również doskonały dodatek do mięs czy sałatek. Składniki 1 dynia 1 szklanka mąki 2 jajka 1 duża cebula 3 ząbki czosnku szczypta chili szczypta papryki gałka muszkatołowa sól i pieprz Przygotowanie krok po kroku: Dynię ścieramy na tarce o drobnych oczkach wraz z cebulą i czosnkiem. Wszystko wrzucamy do dużej miski, dodając również jajka i mąkę oraz przyprawy. Z masy formujemy placki dowolnej wielkości i smażymy na oliwie po kilka minut z każdej strony. SOK Z DYNI I MARCHEWKI Sok z dyni i marchewki jest skarbnicą nie tylko witamin i składników mineralnych, lecz także antyoksydantów, które mają wiele prozdrowotnych właściwości, m.in. przeciwnowotworowych. Zaproponowany przez nas przepis na sok z dyni i marchewki jest prosty i można go wykonać bez użycia sokowirówki. Składniki 250 g dyni 2 średnie marchewki 250 ml wody mineralnej Przygotowanie krok po kroku: Dynię obierz ze skórki i usuń z niej pestki. Następnie obierz ze skórki umytą marchewkę. Miąższ dyni i obraną marchewkę zetrzyj na tarce o grubych oczkach. Całość przełóż do garnka, zalej 250 ml wody i postaw na wolnym gazie. Warzywa gotuj do momentu, aż staną się miękkie. Po ugotowaniu pozostaw do wystygnięcia. Następnie zmiksuj je na gładką masę blenderem. Powstałą masę przecedź przez sitko. Powstały w ten sposób sok z dyni i marchewki jest gotowy do spożycia. RACUCHY Z DYNI NA SŁONO Zamiast placków ziemniaczanych jesienią warto przygotować pomarańczowe, pachnące racuchy z dyni! Proponujemy racuchy na słono - z mąką razową, imbirem, gałką muszkatołową i czosnkiem, podawane z kwaśną śmietaną. To pyszne i zdrowe danie, które poprawi Ci nastrój i wzmocni organizm w sezonie jesiennych przeziębień. Składniki 0,5 kg miąższu dyni 2 jajka 2 łyżki masła 1 szklanka mąki razowej 2 łyżeczki świeżo startego imbiru
szczypta gałki muszkatołowej sól i pieprz 2 ząbki czosnku olej do smażenia 1 małe opakowanie kwaśnej śmietany Przygotowanie krok po kroku: Miąższ dyni ścieramy na tarce o dużych oczkach. Rozbijamy jajka; żółtka ucieramy z masłem, aż zbieleją. Białka ubijamy z małą szczyptą soli, aż powstanie sztywna piana. Dynię łączymy z żółtkami, mąką, imbirem, przyprawami. Na koniec dodajemy pianę z białka, delikatnie mieszamy, uważając, by masa nie opadła. Łyżką wyjmujemy porcje ciasta, smażymy na rozgrzanym oleju. Gdy pierwsza strona się zetnie, przewracamy i dosmażamy drugą. Racuchy z dyni podajemy gorące z kwaśną śmietaną albo z sosem pomidorowym bądź grzybowym. Mogą też być dodatkiem do mięsa. PIERNIKI Z DYNI Jedną z największych zalet dyni jest jej uniwersalność: odpowiednio przyprawiając żółtopomarańczowy miąższ, możemy przygotować potrawy ostre i słone albo słodkie desery. Słodkie – i zdrowe, bo dynia to świetne źródło betakarotenu, ale też wapnia, fosforu, magnezu, żelaza i wielu witamin. Podajemy przepis na pyszny piernik z dyni. Składniki 4 jajka 1 szklanka cukru 3/4 szklanki oleju albo roztopionego masła 2 szklanki mąki szklanka dyni, startej na tarce o drobnych oczkach płaska łyżeczka proszku do pieczenia płaska łyżeczka sody opakowanie przyprawy do piernika albo dwie łyżki zmieszanych w ulubionych proporcjach: imbiru, tłuczonych goździków, cynamonu, kardamonu, pieprzu bakalie: małe opakowanie żurawiny albo rodzynek; ewentualnie paczka kandyzowanych owoców Przygotowanie krok po kroku: W misce mieszamy jajka (nie trzeba oddzielać białek od żółtek) z cukrem, tłuszczem i dynią. Osobno łączymy mąkę z sodą, proszkiem do pieczenia, przyprawami i bakaliami. Mieszamy składniki mokre z suchymi, zagniatając szybko ciasto. Wystarczy, że masy się połączy - nie musi być jednolita; pozostawienie grudek poprawi konsystencję wypieku. Ciasto wykładamy na blachę natartą masłem i posypaną bułką tartą albo wyłożoną papierem do pieczenia. Blachę wkładamy do piekarnika nagrzanego do ok. 180 stopni i pieczemy przez 50-60 minut. Gotowe! PIEROGI Z DYNI Pierogi z serem, grzybami, kapustą czy kaszą gryczaną to klasyka. Jesienią warto jednak poeksperymentować, przygotowując tradycyjny polski przysmak z niezwykłym, jaskrawopomarańczowym nadzieniem dyniowym. Podajemy przepis na
pierogi z dynią. Składniki ciasto: 3 szklanki mąki pszennej, najlepiej tortowej kilka łyżek oliwy pół łyżeczki soli kilka łyżek zimnej wody szklanka wrzątku. farsz: cebula masło do podsmażenia 30 dag miąższu dyni 20 dag twarogu sól, pieprz, curry do smaku Przygotowanie krok po kroku: Mąkę zalewamy gorącą wodą, po chwili dodając odrobinę zimnej, i szybko zagniatamy, dodając sól i większość oliwy. Szybko zagniatamy elastyczne ciasto, formujemy kulę, smarujemy ją pozostałą odrobiną oliwy i nakrywamy ściereczką. Podsmażamy na maśle drobno posiekaną cebulę, dodajemy drobno starty miąższ dyni (ewentualnie podgotowane wcześniej kawałki), sól, pieprz, curry do smaku. Zdejmujemy patelnię z ognia, studzimy masę, a następnie dodajemy do niej twaróg. Ser neutralizuje smak przypraw, więc musimy dodać dość dużo ostrych składników, jeśli nie chcemy, by farsz wyszedł nieco mdły. Ciasto wałkujemy cienko, tak by było lekko przezroczyste. Możemy je podsypać mąką albo przetrzeć oliwą. Szklanką wycinamy kółka z ciasta. Jeśli chcesz zrobić wrażenie na gościach i masz ponadprzeciętną cierpliwość, użyj małej szklanki albo dużego kieliszka. Krążki wypełniamy farszem i sklejamy, starannie formując brzegi. Wrzucamy pierogi do lekko osolonego wrzątku i gotujemy, wyjmując minutę po tym, jak wypłyną na powierzchnię. Podajemy gorące, ze śmietaną albo masłem.